Herfst-update 2: veldgewassen

het veld (1 of 1)

Hartje herfst is het, maar deze week belooft toch nog een aantal mooie dagen. Grijp dus zeker de kans om langs te komen, het veld heeft nu nog een en ander te bieden.

Dit is natuurlijk de tijd van knolgewassen. Achteraan op het veld staan de wortelen, rode bieten, gioggia-bieten (zie foto) en nog een aantal knolvenkels.

 
gioggia-bieten  (1 of 1)

Ze lopen op hun eind maar ik heb nog courgettes op het veld laten liggen, neem ze gerust mee.

 
romanesco (1 of 1)

Bij de kolen vind je nu de elegante romanesco (foto hierboven). Ze zijn wat klein, dus dat wordt een beetje zoeken. Je zal op die zoektocht ook nog andere kolen of baby-kolen ontdekken.

 
rode babykolen (1 of 1)

Bij de bladgewassen kan je verschillende soorten sla, warmoes, bladpeterselie, snijselder en prei oogsten.

kruiden (1 of 1)

Tussen de bomen kan je nog takjes kruiden plukken. Lekker om je soep te kruiden of om je vinaigrette een frisse smaak te geven.

de tunnel (1 of 1)

De tunnel wordt nu helemaal ontruimd. De tomaten, komkommers, paprika’s en pepers zullen plaats maken voor nieuwe gewassen.

vlasbekje (1 of 1)-2

Ik kon het niet laten om dit vlasbekje op foto vast te  leggen.  Zo mooi, toevallig ergens op het veld 🙂

Herfst-update: oogsten voor de vorst en experimenten

De herfst laat zich nu al duidelijk voelen. Dat zie je niet alleen aan het verkleuren van het landschap, de dagen worden ook merkelijker frisser. En omdat er koude wordt voorspeld zullen een aantal gewassen verdwijnen.

tomaten intunnel (1 of 1)

Boontjes, tomaten, komkommers en paprika verdragen geen koude, die zijn nu klaar voor de finale oogst. Pluk dus nog een laatste voorraad boontjes. Oogst de resterende tomaten en leg ze op een plaats met veel licht en warmte, dan zullen ze narijpen. Zo zal je er nog een tijdlang van kunnen genieten.

Wat staat er verder nog op het veld?

spruiten (1 of 1)

Pluk gerust al wat spruitjes, heerlijk voor in een herfstig stoofpotje.
We blijven oogsten van de prei, bladpeterselie, snijselder, warmoes, Nieuw-Zeelandse spinazie, kleine courgette, rode bietjes en wortelen. Vergeet de snijbiet niet. Hier vind je inspiratie voor een lekkere bereiding met snijbiet (of warmoes).
Kruiden pluk je nog steeds tussen de derde rij bomen. En aan de groene compostbak liggen de hazelnoten voor het rapen.

nieuwe sla (1 of 1)

Wie de herfst nog even wil uitstellen kan dat door verse sla op tafel te brengen. En vergeet niet te snoepen van de laatste frambozen.

Enkele experimenten:

witloofwortel (1 of 1)Witloof: Of het zou lukken met die zware grond werd door velen betwijfeld. De wortels waren inderdaad moeilijk te oogsten en de opbrengst viel wat tegen, maar toch zijn er ook behoorlijke exemplaren bij. Nu voortrekken en zien hoe ze smaken. Als dat meevalt komen ze volgend jaar zeker op het veld. Ik zal de bodem dan nog dieper los maken en de planten wat meer uitdunnen.

schorseneren (1 of 1)Schorseneer: De donkere wortels zitten zeer diep. Ze zijn mooi en dik maar nogal moeilijk om te oogsten. Met de spade krijg je ze er niet volledig uit. Kent iemand een trucje om ze makkelijk uit de grond te halen?

frijoles rojos de Nicaragua (1 of 1)Frijoles rojos de Nicaragua: Je hebt ze misschien al zien staan op het veld, de rode Nicaraguaanse bonen. Het zijn de fel rode peulen. De planten worden geoogst en de bonen moeten nu binnen drogen. Je gebruikt ze om bonenpuree van te maken.

boerentenen (1 of 1)Boerentenen: Ik kreeg een paar zaden van deze vergeten groente. Heerlijk dikke bonen voor de soep. Met de opbrengst kan ik volgend jaar meer zaaien zodat iedereen van deze groente kan genieten.

Extra weetje:

prei (1 of 1)Ideetjes voor de prei: In onze traditionele bereidingen wordt meestal alleen het witte gedeelte van de prei gebruikt. Helaas gaat er zo een groot deel verloren van dit lekkere en gezonde gewas.
Voor soep gebruik ik de hele prei. De wortels spoel ik grondig schoon en laat ik meekoken. Ik haal ze er nadien weer uit. Het hart van de prei en de mooie groene bladeren doe ik er gewoon bij.

De prei op de foto heb ik zonder te versnijden gestoomd en in zijn geheel op het bord gelegd. De groenten smaakten heerlijk met een vinaigrette van olie, azijn, look, ajuin, korianderzaad, geroosterde hazelnoten, verwarmde broodkruim en wat saffraan.

Snijbiet of warmoes: eenvoudig en lekker

Recept uit het boek: Vegarabia – vegetarische recepten uit het Midden-Oosten ~ Greg & Lucy Malouf
kookboek warmoes (1 of 1)

Salade van gegaarde groente:

Benodigdheden voor 4 personen:

400 gram warmoes (stelen en bladeren)

50ml olijfolie

2 sjalotjes of ajuin in dunne ringen

2 tenen knoflook, fijn gehakt

Sap van 1 citroen (ik vond een halve citroen voldoende)

Peper en zout

50gram pijnboompitten (heb ik vervangen door hazelnoten met pijnboompitten die ik nog over had)

Extra olijfolie

Zoetzure krenten:

80 gram krenten (ik nam rozijnen mits gebrek aan krenten)

2 kruidnagels (als je steranijs hebt mag er ook ¼ bij)

125ml appelsap

Bereiding:
Doe voor de zoetzure krenten de krenten samen met de kruidnagels (steranijs) in een kleine kom. Breng het appelsap aan de kook, schenk over de krenten en laat 20 minuten wellen. Laat afkoelen. Ze zijn maximaal 2 weken houdbaar in een afgesloten pot in de koelkast.

Hak de stelen van de snijbiet in stukjes van 1cm en snijd de blaadjes in dikke repen. Verhit olie in een grote kookpan. Doe de sjalotjes of uiringen, de knoflook en de snijbietstelen erbij en bak alles 10 minuten op een middelhoog vuur zacht en glazig . Doe de bladerrepen en het citroensap erbij en bak al roerend nog 5 tot 6 minuten tot de bladeren geslonken zijn en de stelen zacht. Haal de pan van het vuur en roer de zoetzure krenten erdoor. Breng op smaak met peper en zout en laat afkoelen.

Verwarm vlak voor het serveren de pijnboompitten (of hazelnoten) 3 minuten in een droge koekenpan en roer regelmatig tot ze licht geroosterd zijn. Strooi ze over de snijbiet heen en serveer op kamertemperatuur.

Tip: De hazelnoten verwarm ik eerst apart in een droge koekenpan. Wanneer de velletjes verbranden haal ik de pan van het vuur en wrijf ik ze met een schone doek van de noten. Hak ze grof en voeg ze bij de pijnboompitten.

Pompoenen zijn geoogst

Dank je wel aan iedereen om te helpen. Dan vooral Bart die het grootste deel van de oogst voor zich nam. De dames hebben alle pompoenen verdeeld over alle oogsters en in kisten gelegd. Onder het afdak staan ze klaar.  Wie nog geen pompoenen heeft opgehaald mag de kist met je naam op meenemen. Alle pompoenen zijn eetbaar: Butternut, green Hokaïdo, Fictor, Solor, Sweet dumpling, Orange Hokaïdo. Wie met de fiets komt zal een paar keer moeten rijden :-).

DSC_0029

Eerste herfstaanbod: fruit en groenten

veld septemberoogst (1 of 1)

Al krijgen we nog wat mooie dagen toch laat de herfst zich al duidelijk voelen. De nachten worden stilaan kouder en dat heeft zo zijn effect op de groei en bloei van een aantal gewassen. Alles vertraagt, de sapstroom zal binnenkort op een winterregime staan. Tijd dus om de najaarsoogst van het veld te halen. Hieronder zet ik het aanbod nog eens op een rijtje. En dit keer staat er ook weer fruit op het menu.

GROENTEN

Boontjes  schuwen de koude, die mogen nu echt wel van het veld. Pluk voldoende voor de diepvriezer, zo kun je ook in de wintertijd nog genieten van de oogst. Er zijn nog steeds de paarse boontjes, maar ook de groene fijne boontjes mogen nu al geplukt worden.

sla (1 of 1)

Er is weer sla op het veld, daar heeft Bart voor gezorgd. Eén soort is klaar voor de oogst. Let goed op de vlagjes, want achter de appelblauw-zeegroene vlag staat de sla die nu geoogst kan worden. Neem de grote exemplaren eerst. De sla achter een rode vlag laten we nog staan, die heeft nog meer tijd nodig.

puntpaprika (1 of 1)

De paprikaplanten in de tunnel leveren nu minder vruchten, tijd dus om over te schakelen naar de puntpaprika’s op het veld. Oogst de grote eerst.

Nieuw-Zeelandse spinazie (1 of 1)

Nieuw-Zeelandse spinazie is prima te combineren met sla (rauw), of gestoofd kun je de spinazie samen met warmoes gebruiken. Warmoes vind je net naast de spinazie

pompoenen in bak (1 of 1)

Wie pompoenen wilt kan die gewoon meenemen uit de bakken. Alle pompoenen zijn eetbaar, al zien ze er leuk uit toch zitten er geen sierpompoenen bij. Uit ervaring weet ik dat je de groene Hokaïdo’s heel lang kan bewaren. Die worden er alleen maar beter op.

FRUIT

doyenne peer (1 of 1)

Tijd voor peren. Onze grote Doyenne perenboom laat  zijn vruchten vallen. Opdat ze in een zacht bedje zouden landen liet ik het gras onder de boom hoog groeien. Je vindt de perenoogst in een bak voor de tunnel. Het zijn geen bewaarperen maar eerder harde. Een goeie timing is de boodschap, want als je ze té lang in de fruitschaal laat liggen worden ze geel en melig.

kweepeer (1 of 1)

De eerste boom die je tegenkomt op het veld is een kweepeer. De vruchten wegen wel wat, en de boom is zwaar geladen. Ik zette een ladder tegen de boom. Let er bij het plukken wel op dat er niet te veel takken sneuvelen. Probeer de peren dus zoveel mogelijk voorzichtig met de hand te plukken.

Voor liefhebbers van suikermaïs is het nu de laatste kans om de rijpe kolven te oogsten. Ik heb de kooktijd  wat verlengd – 5 minuten i.p.v. 3 – want je proeft al meer het zetmeel. Oogsten is de boodschap!

Plannen voor 2016

uitbreidingswerk op veld (1 of 1)

De meeste oogsters hebben het natuurlijk al gezien: de ‘werken’ aan het tweede stuk veld zijn begonnen. Maar ook ‘De Koningsbemde’ breidt uit, en daar wordt in de achtergrond nu al hard aan gewerkt. Een woordje uitleg:

HET VELD

uitbreiding DKB (1 of 1)

Dankzij Luc en Benedikte kan ik ‘De Koningsbemde’ uitbreiden richting Heidebos. Dat betekent dat er zo’n 32 are extra bijkomen. Eerst heb ik het veld ‘gescheurd’ met de frees, daarna wordt er  geploegd, en tenslotte zal de grond weer worden fijn gemaakt. Ik zaai dan groenbemester in om de bodem voor te bereiden op het volgende seizoen. Rondom plaats ik een afspanning van draad zodat de koeien rustig kunnen blijven grazen op de rest van het perceel. Op die manier hoop ik  ook de reeën en konijnen uit het groenteveld te houden.

EVALUATIEMOMENT

Tegen eind november zit het oogsten er goed en wel op, tijd om te genieten van een winterstop. Niet dat de bedrijvigheid dan helemaal stilvalt natuurlijk, de donkere en koude dagen zijn ideaal om ons voor te bereiden op het komende seizoen. Het was een ‘eerste keer’ voor ieder van ons. 🙂 Daarom lijkt het me gepast om met alle oogstaandeelhouders een evaluatiemoment te houden. Evaluatie is nuttig omdat we dan samen kunnen bekijken wat we zeker meenemen naar het volgende seizoen, wat we anders kunnen aanpakken, en welke ideeën we verder kunnen uitwerken. De precieze datum om in je agenda te noteren volgt nog.

Met het extra perceel erbij krijgen we bovendien nieuwe mogelijkheden, zo zal er bijvoorbeeld meer ruimte zijn voor vaste teelten zoals asperges. Een groter veld betekent ook dat we extra oogstaandeelhouders kunnen verwelkomen. Voor mezelf komt er dan ook wat meer financiële armslag. Dat is niet onbelangrijk in deze woelige landbouwtijden, waarin het voor veel boeren knokken is. Wie kiest voor CSA kiest nu eenmaal voor een ander systeem, en met deze uitbreiding kan ik als boerin een leefbaar inkomen halen uit dit fantastische werk.

INFOMOMENTEN

Ik organiseer in het najaar ook info-momenten voor nieuwe oogstaandeelhouders. Het zou fijn zijn er iemand van de ‘anciens’ bij te hebben. Wie op zo’n avond zijn ervaring als oogstaandeelhouder wil delen, laat maar iets weten. We kunnen dan samen in gesprek gaan met de nieuwe geïnteresseerden.

UITHANGBORD

Screen Shot 2015-09-14 at 17.45.42

Met het oog op uitbreiding heeft Ingrid een visitekaart ontworpen. We kozen voor een postkaart-formaat, dat is multi-inzetbaar en kan ook gebruikt worden als flyer om ‘De Koningsbemde’ bij een groter publiek bekend te maken. Op dit moment is het ontwerp nog in ontwikkelingsfase, dus wie komt oogsten kan met een kritisch oog een proefprint bekijken. Feedback is welkom.

uithangbord lettertype DKB (1 of 1)

Omasu, mijn moeder, is een krak in kalligrafie en heeft ‘De Koningsbemde’ gekroond met een zelf ontworpen lettertype.  Dankzij Beatrijs komen deze letters keurig op een mooie plank, ruw gesneden uit de stam van een lork. Zo krijgt ‘De Koningsbemde’ nu ook een multi-inzetbaar naambord!

Update begin september: pompoenen en savooi

pompoen op veld (1 of 1)

De zomer is over haar hoogtepunt heen en met het wisselvallige weer van de voorbije weken voelen we het najaar over het veld hangen. Herfst in aantocht. Dat betekent: tijd voor pompoenen, nog wat vroeg voor halloween, maar nu al heerlijk in de soep of hartige taart. 🙂

NIEUW

We hebben verschillende soorten pompoen. Dit is het assortiment: de green Hokaïdo ziet er groen uit maar binnenin is het vruchtvlees wel oranje. We hebben ook flespompoenen, de naam spreekt voor zich. En er is de gekende oranje pompoen, Solar.
Om de tere planten te sparen heb ik er zelf een aantal geoogst en in bakken gedaan. Neem gerust uit de bak, maar nog NIET oogsten van het veld a.j.b.
pompoenen (1 of 1)

We spreken van nu af een nieuw bed wortelen aan. Er zijn 3 rijen, die oogsten we volgens het gekende principe. Vergeet dus niet het doek terug te leggen, en laat geen resten van wortelen of loof op het bed liggen. Zo houden we de wortelen gezond en kunnen we er langer en meer van oogsten.

Met onze savooi gaat het niet zo goed, dus wordt het stilaan tijd om ze te oogsten.
savooi (1 of 1)

IN HET AANBOD

het veld (1 of 1)

We kunnen nog steeds een rijke variatie op ons bord toveren. Ik zet voor jullie nog even het huidige assortiment op een rijtje:
Paarse boontjes, wortelen (dus ander bed, zelfde systeem), rode biet, wortelpeterselie, courgette, warmoes, snijselder, bladpeterselie en krulpeterselie, prei, rode kool, witte kool, tomaat, komkommer, aubergine.
Nog steeds verse kruiden als extra smaakmakers, en ik heb de plukstok bij de appelboom gezet. Wie wat appelen wenst, mag daar gerust gebruik van maken. Zet de stok steeds terug bij de eerste appelboom.

appels (1 of 1)

Update begin september: PREI

  prei en spa (1 of 1)

NIEUW

Als je nu op het veld komt hoef je je neus maar te volgen. De prei ruikt heerlijk, één bed (dat zijn 2 rijen) is nu klaar voor de oogst.  De andere prei laten we nog even doorgroeien, die kunnen we later op het jaar oogsten.

Hoe oogsten:

We oogsten een beetje volgens het principe van de wortelen, maar dan zonder een doek. Er staat een spade klaar. We oogsten het bed systematisch leeg, vooraan beginnen tot het einde. Je oogst de 2 rijen tegelijkertijd (1 prei in de linkse rij en 1 prei in de rechtse rij) en je neemt de hoeveelheid prei die je wenst voor de week. Zo verdelen we dikke en dunne prei .
Deze keer hoeven we geen wortelvlieg te vrezen maar wel de preimot. De rupsjes van de mot boren niet alleen gangen in de preibladeren,  maar veroorzaken ook schimmels en bacteriën in de bladeren waardoor deze kunnen rotten. Om dat te voorkomen mogen er geen bladeren op het bed blijven liggen. Let er dus a.j.b. op dat je alle bladresten wegruimt. Prei maakt de bodem goed los, de restanten van de wortels mag je een beetje onderwerken, die kunnen geen kwaad.

Een keukentip:

Vroeger sneed ik de wortels van de prei af en deed ik ze op de composthoop. Nu maak ik ze schoon en laat ik ze meekoken in de soep. Voor je mixt kan je het geheel er uit vissen, zo heb je er tegelijk een extra portie voedingsstoffen gratis bij  😉 .

Wat staat er nog steeds op het veld:

Een opsomming: Rode kool, witte kool, koolrabi, pluksla, bladpeterselie, rode biet, raapjes, boontjes, wortels, tomaten, basilicum, komkommer, aubergine, paprika, courgette, snijboon, snijselder, warmoes, wilde rucola, wortelpeterselie.
En vergeet het kruidenbed niet. Soep kan je altijd bijkruiden met verse salie, dragon, hysop, lavas, oregano en bonenkruid.

veld zomer met prei en kool (1 of 1)

Update eind augustus: knolselder en suikermaïs


NIEUW
selder (1 of 1)knolselder (1 of 1)

Op het veld valt er heel wat selder te oogsten. Lees vooral selder en een beetje knol 😉 , knolselder dus.  De knollen kunnen in een aardappelpuree verwerkt worden, en het loof is lekker in de soep, samen met een courgette. Of bij de mosseltjes, samen met wat gehakte bladpeterselie.
Kies de dikste knollen eerst. Ze dikken niet allemaal tegelijk, dus kunnen we de oogst wat spreiden. Wens je geen knol dan gebruik je gewoon wat snijselder.
zoete mais (1 of 1)
maiskolf (1 of 1)

Voor wie van zoet houdt is er nu ook suikermaïs. Voor je oogst kijk je naar de pluizen. Zijn die bruin dan maak je een kleine snede in de bladeren en controleer je de korrels. Als die geel zijn dan kan je de kolf afsnijden, zoniet laat je hem beter nog wat hangen.
Ga voorzichtig te werk want de plant is fragiel en kan knakken.
Zoete maïs kan je heel kort koken en in stukken presenteren op het bord als (bij)gerecht. Zelf eet ik ze ook gewoon rauw, als snack.
Wie zich graag laat inspireren en op zoek is naar keukenideeën kan terecht op deze website van ‘De Wassende Maan’, een collega-groentebedrijf in het Gentse. Je vindt er lekkere recepten voor alles wat er op het veld groeit.

NOG STEEDS IN HET AANBOD:

rode kool met vlag (1 of 1)

Boontjes in alle geuren en kleuren. Oogst gerust wat extra voor de diepvriezer.

Nog een beetje snijbonen voor de liefhebbers. Het molentje staat er nog.

Wortels: Waar de groene vlag staat gebruik je de spade om de wortels te oogsten. Vergeet niet het doek steeds terug te leggen. Zo oogsten we het bed leeg tot achteraan. Wortels die te hard opengebarsten zijn mag je in de bak leggen, de ezels zullen dankbaar zijn.
Bij de andere bedden staat er nog een rode vlag. We laten die nog even met doek bedekt tegen de wortelvlieg. Daar oogsten we nog niet.

Vergeet niet, er zijn nog volop rode bietjes, wortelpeterselie, krulpeterselie en platte peterselie.

Warmoes en courgettes zijn er ook nog in overvloed. Doe er gerust iemand plezier mee.

Buiten staan ook bush-tomaten. Pluk er gerust, lekkere snoepjes tijdens het oogsten.

Andijvie

Ik zette een nieuwe soort koolrabi. Dat zijn kanjers geworden!

Nog steeds spruiten, wat witte en rode kool. En waar de spitskolen zijn geoogst schieten er kleine exemplaren uit de plant. Verras je gasten maar eens met een kleine kool op het bord.

Op de sla is het nog even wachten. De nieuwe plantjes zijn geplant, maar hier en daar kan je nog blaadjes oogsten.
appels (1 of 1)-2

Met de hevige wind van de afgelopen dagen zijn er rijpe appeltjes van de boom gevallen. Neem er gerust mee, lekker in de bereiding van rode kool.

De laatste frambozen en rode bessen hangen rijp tussen de bomenrij.

IN DE TUNNEL
opgefriste tunnel (1 of 1)
Alle planten kregen een opfrisbeurt. Nu kunnen ze rustig verder rijpen. We hebben nog steeds tomaten, paprika, aubergine, basilicum, komkommers en hier en daar een pikant pepertje voor de liefhebbers. Let op, ze zijn ECHT pikant. Pluk maar voor soep, spaghettisaus, goulash, snacks, enz.

tomaten in tunnel (1 of 1)

CSA in Hoeleden